Organisaties
“Organisaties zijn gewetensvolle systemen.”
Het verhaal wil verteld worden
Organisaties: levendige systemen
Organisaties lijken misschien construeerbaar en autonoom, maar uit vele waarnemingen blijkt dat dit slechts beperkt waar is. Net als familiesystemen vragen ze om balans en erkenning van de mensen en gebeurtenissen die de organisatie vormen. Nu en in het verleden. Negeer je dergelijke principes, dan kost het waarschijnlijk veel kracht om een organisatie te ankeren in de maatschappij. Ze vragen namelijk om een levendige uitwisseling intern, maar ook met de buitenwereld. Bovendien willen ze ergens naartoe bewegen ten dienste van de maatschappij.
In mijn werk zoek ik altijd naar het juiste interventieniveau. Soms zijn problemen oplosbaar aan de oppervlak, soms is het nodig om dieper te kijken (systemisch). Beide zijn belangrijk, maar als als er in de onderstroom iets stagneert, dan betekent een aanpak op de bovenstroom niet meer dan pleisters plakken.
Typische bovenstroom problemen zijn:
=> De leidende principes zijn niet helder (doorgevoerd) – zie ook het thema onder;
=> Taken zijn niet duidelijk in een team;
=> Een afdeling is niet zichtbaar in de organisatie.
Typische onderstroom (systemische) problemen zijn:
=> Het aanbod staat als een huis, maar klanten komen niet;
=> Er is een onverklaarbaar hoog verzuim;
=> Er wordt veel geroddeld, er is geen vertrouwen.
de dynamiek laat zichzelf zien
Wat ik voor je team/organisatie kan betekenen
Ik bied zowel losse sessies als trajecten aan. Beide zijn altijd maatwerk en praktisch ingestoken. Ik werk niet met lange presentaties met daarin theoretische modellen en archetypes van personen… Een dergelijke overdracht biedt inzicht en inspiratie, maar beklijft nauwelijks (weet ik uit ervaring). Liever ga ik samen aan de slag om te werken aan wat naar voren komt, gericht op de ervaring. Dat heeft daadwerkelijk betekenis de dynamiek die zich laat zien en wat dit voor de betrokkenen betekent.
Deze praktische insteek betekent dat we beginnen met een inventarisatie van wat speelt en waar behoefte aan is. Van daaruit kunnen we veel kanten op. Ik werk o.a. met contactoefeningen, opstellingen en Gestallt. Aan het eind plan ik ruimte voor integratie, zodat opgedane inzichten beklijven.
In het kort richt mijn benadering zich op:
Dit levert het je organisatie op:
=> Meer plezier, minder stress (burn-out gevoeligheid);
=> Een hogere aantrekkelijkheid voor klanten;
=> Een gevoel van ‘rust’: het is goed zoals het is;
=> Zicht op een dieper ontwikkelpad dat niet zozeer komt vanuit ‘willen’, maar meer vanuit ‘volgen’;
=> Focus op de kern i.p.v. op randzaken.
Thema’s
Onderstaand staat ter beeldvorming een aantal typische richtingen waarin we kunnen werken.
De invulling voor jouw organisatie bespreken we samen, met genoeg ruimte voor spontaniteit.
Belangrijk is dat sleutelpersonen aanwezig zijn en bereid zijn om iets werkelijk aan te kijken.
ga voorbij het aangeleerde
Thema: Potentieel (persoonlijk & collectief)
Als kind waren we niet bezig met potentieel, we volgden gewoon onze impulsen. Toen we ouder werden zijn we ons gaan gedragen naar ‘hoe het hoort’. Daarmee laten we potentieel liggen. Een organisatie gedijt er op als de mensen hun unieke kleuren naar voren brengen. En zoals hier boven verwoord, willen organisaties ook ergens naartoe bewegen ten dienste van de maatschappij. Dus de organisatie als geheel is ook krachtig als die zijn unieke kwaliteiten laat zien.
Soms is het goed om even los te komen van de ingesleten verhouding tot de buitenwereld en stil te staan bij de natuurlijke ontwikkelrichting: potentieel.
We kunnen dit thema bijvoorbeeld in kleine opstellingen verkennen, als die openheid er is.
een krachtige positionering
Thema: Leidende principes
Eén van de krachtigste verkenningen die ik heb ervaren in het werken met organisaties zijn ‘leidende principes’. Deze komen vanuit levenskracht, meestal zijn het er 3 tot 5. Dit in tegenstelling tot het stellen van doelen, die vaak erg bedacht zijn en veel energie kosten om te landen in de organisatie. Leidende principes zijn er eigenlijk al, ze zijn duidelijk voelbaar als je ze verkent. Dit is ook anders dan ‘potentieel’, dat een aantrekkende kracht ergens naartoe is.
Als je leidende principes doorwerkt in de uiting van de organisatie of het team, dan maakt dit je organisatie sterk. Ook op persoonlijk niveau is dit een interessante verkenning. Het helpt bijvoorbeeld voor zelfstandigen om pakkende website-teksten te schrijven.
onbewust remmende krachten
Thema: Verborgen loyaliteiten
Dit thema heeft bij uitstek een systemische invalshoek, want het brengt dynamieken naar de oppervlakte die impact hebben op de levensvatbaarheid van de organisatie. Vaak liggen daar systemische principes aan ten grondslag. Bijvoorbeeld schandalen die verzwegen worden, (belangrijke) personen die geen erkende plek hebben en promoties die de volgorde van het systeem niet respecteren. Je zou kunnen zeggen: de loyaliteit is dan verkeerd gericht. Dit uit zich in de organisatie doordat mensen onrust ervaren. Vaak is een opstelling een effectieve manier om uit te vinden waar de disbalans van het organisatiesysteem zit en wat nodig is om die te herstellen.
echte ontmoeting, zonder maskers
Thema: Verbinding
Dit thema gaat over het beter leren begrijpen van elkaar en minder vanuit het primitieve reageren. Dan is een echte ontmoeting mogelijk. Dit brengt meer plezier in de organisatie en dit straalt af naar buiten. Dit merk je bijvoorbeeld als je een winkel binnenstapt waar het personeel met elkaar lacht en weinig communicatie nodig is. Dit doet bewust of onbewust iets met je motivatie om er zaken te doen.
Een vorm die ik veel gebruik zijn contactoefeningen, soms ook (als de setting dit toelaat) met een systemische invalshoek. Meestal staan mensen hiervoor open en levert dit waardevolle inzichten op. Met als belangrijkste opbrengst dat iedereen meer zichzelf durft te zijn. Dit brengt automatisch verbinding.